Κάθε φορά που η πρόβλεψη του καιρού ανακοινώνει χιόνια, παγετό ή έντονες βροχοπτώσεις, η ίδια εικόνα επαναλαμβάνεται σε όλη την Ελλάδα: σχολεία που δεν μπορούν να λειτουργήσουν και γονείς που αναγκάζονται να αναδιοργανώσουν τη ζωή τους τελευταία στιγμή. Αυτό δεν είναι απλώς μια ατυχής συγκυρία· είναι το αποτέλεσμα δεκαετιών υποβάθμισης της εκπαίδευσης και της έλλειψης επενδύσεων στις υποδομές των σχολείων.
Για χιλιάδες εργαζόμενους γονείς, η κακοκαιρία σημαίνει ένα χάος στην καθημερινότητα. Η δουλειά δε σταματά επειδή τα σχολεία δεν έχουν θέρμανση ή επειδή οι δρόμοι είναι επικίνδυνοι για τα παιδιά. Οι γονείς βρίσκονται σε ένα συνεχή αγώνα να συνδυάσουν την επαγγελματική υποχρέωση με τη φροντίδα των παιδιών, πολλές φορές χωρίς καμία υποστήριξη από το κράτος. Εκατοντάδες χιλιάδες οικογένειες καθημερινά αναγκάζονται να γίνουν «προσωρινά σχολεία», να δημιουργούν προγράμματα για τα παιδιά, να εξασφαλίζουν ότι παραμένουν ζεστά και ασφαλή, ενώ ταυτόχρονα προσπαθούν να μην χάσουν τη δουλειά τους.
Η κατάσταση αυτή δεν είναι αποτέλεσμα ατυχήματος ή απρόβλεπτης κακοκαιρίας. Είναι η φυσική συνέπεια ενός συστήματος που χρόνια αγνοεί την ανάγκη για ασφαλείς, ανθεκτικές και οργανωμένες σχολικές υποδομές. Θέρμανση που δε λειτουργεί, υδραυλικά που σπάνε με την πρώτη βροχή, ταράτσες και στέγες που δεν αντέχουν το χιόνι και κανένα σχέδιο για τη συνέχεια της εκπαίδευσης όταν τα σχολεία κλείνουν. Τα παιδιά μένουν σπίτι, και οι γονείς βρίσκονται σε αδιέξοδο.
Το ζήτημα αποκτά μεγαλύτερη σημασία όταν συνειδητοποιεί κανείς ότι δεν είναι όλα τα παιδιά ίσα απέναντι στην κακοκαιρία. Στις μεγάλες πόλεις, οι γονείς μπορούν να βασιστούν σε θέρμανση, ίντερνετ και ψηφιακά εργαλεία για να γεμίσουν το κενό. Στην επαρχία όμως, σε μικρότερα χωριά ή σε περιοχές με αδύναμη υποδομή, τα παιδιά παραμένουν αποκλεισμένα, χωρίς πρόσβαση στην εκπαίδευση ή σε ασφαλή χώρο. Οι γονείς αναγκάζονται να χάσουν ώρες δουλειάς, να αναζητούν λύσεις τελευταίας στιγμής και συχνά να ρισκάρουν οικονομικά, για να εξασφαλίσουν τη φροντίδα των παιδιών τους.
Η ανεπάρκεια των σχολικών υποδομών λειτουργεί σαν κοινωνικός διαιρέτης: οι οικογένειες με περισσότερα μέσα μπορούν να διαχειριστούν καλύτερα την κακοκαιρία, ενώ όσες δεν έχουν πόρους μένουν εκτεθειμένες στις συνέπειες. Αυτό δεν είναι απλώς μια ανισότητα: είναι μια αδικία που επηρεάζει την καθημερινότητα και το μέλλον των παιδιών, αλλά και την επαγγελματική ζωή των γονιών.
Η καθημερινότητα των εργαζόμενων γονιών στην Ελλάδα διαμορφώνεται πλέον από την κακοκαιρία. Κάθε χιόνι, καταιγίδα ή παγετός αναγκάζει γονείς να παίρνουν άδεια τελευταία στιγμή, να συντονίζουν εναλλακτικές λύσεις για τη φροντίδα των παιδιών και να αναπροσαρμόζουν τα επαγγελματικά τους ραντεβού. Η εργασία από το σπίτι δεν είναι πανάκεια: όχι όλοι οι γονείς έχουν τη δυνατότητα, οι δουλειές τους απαιτούν φυσική παρουσία ή επικοινωνία με πελάτες, και πολλές φορές η τηλεργασία δεν αντικαθιστά την ανάγκη για ασφαλή φροντίδα των παιδιών.
Το αποτέλεσμα είναι μια συνεχής πίεση και άγχος που πλήττει την ψυχική υγεία των γονιών, αλλά και την ποιότητα ζωής των παιδιών. Τα παιδιά βλέπουν τους γονείς τους αγχωμένους, τα προγράμματά τους ανακατατάσσονται συνεχώς και η εκπαίδευση διακόπτεται. Κανένα tablet, καμία εφαρμογή τηλε-εκπαίδευσης, κανένα «DIY» μάθημα από το σπίτι δεν μπορεί να αντικαταστήσει την απώλεια της καθημερινότητας και της σταθερότητας που ένα σχολείο μπορεί να παρέχει.
Κι όμως, παρά τις δεκάδες επαναλαμβανόμενες καταστάσεις, η Πολιτεία φαίνεται να κοιμάται. Οι λύσεις έρχονται καθυστερημένα, οι ανακοινώσεις για κλείσιμο σχολείων γίνονται τελευταία στιγμή, και η ευθύνη μετατίθεται στους γονείς. Η αδράνεια και η έλλειψη προνοητικότητας αποδεικνύουν ότι η εκπαίδευση δεν είναι προτεραιότητα, τουλάχιστον όχι με την έννοια της καθημερινής, βιώσιμης λειτουργίας.
Οδηγίες προς ναυτιλλομένους για την ελληνική πραγματικότητα με Byron
Η πραγματικότητα των εργαζόμενων γονιών μετατρέπει την κακοκαιρία σε καθημερινό εφιάλτη: οι γονείς αναγκάζονται να παίρνουν άδειες ή να δουλεύουν ασταμάτητα από το σπίτι, τα παιδιά χάνουν πολύτιμες ώρες μάθησης, και η οικογενειακή ζωή μετατρέπεται σε ένα συνεχές juggling act, χωρίς κανέναν κρατικό σχεδιασμό να υποστηρίζει αυτήν την καθημερινότητα.
Το lifestyle angle εδώ δεν είναι απλώς η επιβίωση στην κακοκαιρία. Είναι η αναγκαιότητα να αναπτύξουμε πρακτικές επιβίωσης για την καθημερινότητα, επειδή το κράτος δεν το κάνει. Οι γονείς οργανώνουν «backup plans», δημιουργούν ομάδες υποστήριξης με άλλες οικογένειες, χρησιμοποιούν ψηφιακά εργαλεία για να καλύψουν κενά στην εκπαίδευση, και προσπαθούν να διατηρήσουν μια semblance κανονικότητας στο σπίτι. Όμως κανένα «hack» δεν μπορεί να αντικαταστήσει την αξιοπρεπή υποδομή και τη σταθερότητα που πρέπει να παρέχει το κράτος.
Αν η Ελλάδα θέλει πραγματικά να στηρίξει τους εργαζόμενους γονείς, πρέπει να επενδύσει στην εκπαίδευση με σχέδιο και όραμα, όχι με πρόχειρες λύσεις. Ασφαλή σχολικά κτίρια, λειτουργική θέρμανση, ανθεκτικές υποδομές, και οργανωμένα πρωτόκολλα για την κακοκαιρία δεν είναι πολυτέλεια. Είναι βασικά εργαλεία για τη διατήρηση της ισορροπίας μεταξύ επαγγελματικής και οικογενειακής ζωής.
Η Πολιτεία δεν μπορεί να συνεχίσει να παρακολουθεί την καθημερινότητα των εργαζόμενων γονιών να καταρρέει κάθε φορά που ο καιρός θυμίζει ότι η υποδομή των σχολείων είναι ανύπαρκτη. Τα παιδιά μας δεν είναι πολιορκημένοι θεατές ενός συστήματος που δεν λειτουργεί. Οι γονείς δεν πρέπει να είναι «έκτακτοι δάσκαλοι» κάθε φορά που η κακοκαιρία χτυπάει. Η Ελλάδα χρειάζεται πρόβλεψη, υποδομές και αξιοπρεπείς λύσεις, γιατί κάθε μέρα που περνάει χωρίς αυτά, χιλιάδες οικογένειες πληρώνουν το τίμημα.
Και όσο η Πολιτεία συνεχίζει να αγνοεί την πραγματικότητα, η καθημερινότητα των εργαζόμενων γονιών θα παραμένει ένας συνεχής αγώνας, γεμάτος άγχος, απώλειες και αβεβαιότητα. Οι ευθύνες είναι γνωστές, οι λύσεις υπάρχουν. Τα σχολεία στην Ελλάδα χρειάζονται επένδυση και σχέδιο χθες, όχι αύριο. Η κακοκαιρία δεν πρέπει να διαλύει την καθημερινότητα των οικογενειών.
